اصفهان، پیشگام کشور در نصب پلاک هوشمند پستی؛ گشایش دروازه خدمات یکپارچه شهری با اسکن QR کد

اصفهان، پیشگام کشور در نصب پلاک هوشمند پستی؛ گشایش دروازه خدمات یکپارچه شهری با اسکن QR کد

به گزارش دنیای اسرار ،اصفهان، به عنوان یکی از قطب‌های فناوری و توسعه شهری در کشور، این بار با نصب بیشترین تعداد پلاک هوشمند کد پستی برای اولین بار در سطح کشور گامی مهم در مسیر تحقق “شهر هوشمند” برداشت. این پلاک‌های هوشمند مبتنی بر QR کد، دریچه‌ای جدید به سوی مدیریت مکانی نوین گشوده‌اند. فرصتی دست داد تا با حمید باقری، مدیرکل پست استان اصفهان، در خصوص جزئیات، اهداف و آینده این پلتفرم نوین به گفت‌وگو بنشینیم.
روند تغییرات از پلاک‌های سنتی تا پلاک‌های هوشمند پستی در اصفهان چگونه طی شد؟
از سال‌ها پیش دغدغه‌ مدیران شهری و شهروندان، دستیابی به شهری هوشمند و منسجم بود تا ارتباط میان دستگاه‌های مختلف ساده‌تر و ارائه خدمات به مردم سریع‌تر و دقیق‌تر انجام شود. در همین راستا دو ابزار پایه‌ای موردنیاز یعنی زیرساخت اطلاعات مکانی (SDI) و سامانه ملی نشانی مکان‌محور (GNAF) مطرح شد.
برای تحقق این اهداف، ما در شرکت ملی پست بستر پلاک آبی هوشمند را طراحی کردیم که هر پلاک، معرف موقعیت مکانی دقیق ملک، واحد یا صنف بوده و با یک کد پستی واحد، به کلیه خدمات شهری و سازمانی متصل می‌شود.

این طرح از چه زمانی شکل قانونی گرفت و چه مراحلی را طی کرد؟
مصوبه اجرای پلاک آبی QR بر اساس بخشنامه شماره 5242/350 در تاریخ ۱۲ آذر ۱۳۹۸ از سوی اداره کل جغرافیایی و اطلاعات مکانی کشور ابلاغ شد. آن زمان پلاک‌های کدپستی با QR Code طراحی و اجرا شدند و پلاک هوشمند کد پستی برای اولین بار در سال 1400 توسط پست استان اصفهان طراحی و با همکاری سازمان فاوای شهرداری اصفهان تکمیل و در سال 1401 اجرا شد نخستین رونمایی رسمی آن در خردادماه ۱۴۰۲ در همایش «نقش فناوری اطلاعات در مدیریت شهری» با حضور دکتر جمالی‌نژاد، معاون عمرانی وزیر کشور، دکتر قاسم‌زاده شهردار اصفهان و این‌جانب به‌عنوان مدیرکل پست استان اصفهان، انجام شد.
ویژگی اصلی این پلاک‌های جدید نسبت به گذشته در چیست؟
پلاک هوشمند در واقع یک درگاه مکان‌محور جامع (میز خدمت الکترونیک مکان محور) برای ملک است. با اسکن QR Code درج‌شده روی پلاک، شهروند می‌تواند به مجموعه‌ای از خدمات شهری، پستی، و حتی خدمات بخش خصوصی دسترسی یابد. این پلاک‌ها دارای لایه‌های اطلاعاتی توصیفی در حوزه‌های اداری، تجاری، مسکونی، زمین، در دست ساخت، پارکینگ، مخروبه و غیره هستند و هر کدام در بانک اطلاعاتی مکانی ما ثبت می‌شوند.
در واقع با این اقدام، پایگاه داده مکانی شهر به مرور تکمیل و به‌روز می‌شود. این داده‌ها می‌توانند پایه تصمیم‌سازی در مدیریت شهری و برنامه‌ریزی‌های عمرانی باشند.
از نظر آماری، طرح پلاک هوشمند در اصفهان تا چه مرحله‌ای پیش رفته است و وضعیت سایر شهرهای استان چگونه است؟
در شهر اصفهان، نیاز به نصب ۸۳۳ هزار پلاک هوشمند شناسایی شده بود که تاکنون ۶۴۰ هزار پلاک نصب گردیده است. این آمار نشان می‌دهد که ۷۷ درصد از شهر اصفهان اکنون دارای پلاک هوشمند هستند. پس از اصفهان، نصب این پلاک‌ها در شهرهای دیگری چون دستگرد برخوار، بوئین میاندشت، قمصر، افوس، ابریشم، منظریه و شهر جدید مجلسی با مجموع ۴۵ هزار پلاک به پایان رسیده است. همچنین، نصب ۱۵ هزار پلاک هوشمند در شهرهای خالدآباد، طرق رود و گرگاب در حال انجام است. لازم به ذکر است که اولین پلاک دارای QR کد در استان، در امامزاده ادهم شهر دستگرد نصب شد، و اولین پلاک هوشمند شهر اصفهان در منطقه ۸ شهرداری، واقع در خیابان رباط نصب گردید.
شهروندان عملاً چه امکانی به‌دست می‌آورند؟
شهروندان می‌توانند با همین کد، بسیاری از خدمات شهروندی را مستقیم دریافت کنند؛ از جمله:
– ارتباط با سازمان‌های مختلف شهری،
– ثبت درخواست خدمات (مانند جمع‌آوری پسماند یا ارسال مرسوله پستی از درب منزل)،
– دسترسی به اطلاعات مکان‌های نزدیک مثل پارک، پمپ‌بنزین یا مسجد،
– ارسال موقعیت دقیق ملک برای خدمات اورژانسی،
– و حتی امکان تبلیغات مجاز برای مشاغل از همان بستر.

و از سوی دیگر، دستگاه‌های اجرایی چه منافعی خواهند داشت؟
برای سازمان‌ها، سیستم پلاک هوشمند به‌معنای ارائه خدمات یکپارچه بر پایه مکان ملک است؛ یعنی هر خدمت با محوریت کدپستی صورت می‌گیرد و داده‌ها بین دستگاه‌ها به‌صورت خودکار و به‌روز تبادل می‌شود. نتیجه، کاهش بروکراسی اداری و صرفه‌جویی در هزینه‌های نرم‌افزاری است.
ما پیشنهاد داده‌ایم این سامانه به‌صورت رایگان بر روی سرور شرکت ملی پست بارگذاری شود تا تمامی شهرداری‌ها، دهیاری‌ها و ارگان‌های دولتی و خصوصی بدون نیاز به ایجاد سامانه‌های جزیره‌ای، از طریق یک «پنجره واحد ملی» خدمات خود را ارائه دهند.
این طرح در واقع بین مردم، شهرداری‌ها ، سازمان ها و شرکت پست یک ارتباط دو سویه ایجاد می‌کند؛ یعنی هم سازمان ها برروی این بستر خدمات به مردم ارائه می کنند و هم مردم می توانند با سازمان ها ارتباط داشته و اطلاع رسانی نمایند . شهروندان داده را به‌روز می‌کنند و همزمان از خدمات بهتر بهره‌مند می‌شوند همان چیزی که در آینده نزدیک، در طرح سرشماری ۱۴۰۵ نیز نقش کلیدی خواهد داشت.

و در پایان، چشم‌انداز نهایی این پروژه چیست؟
هدف ما صرفاً نصب پلاک جدید نیست؛ هدف، نصب هویت دیجیتال بر درِ هر خانه ایرانی است. اصفهان نخستین شهر کشور در اجرای کامل این طرح شد، اما با پشتیبانی شرکت ملی پست، به‌زودی شاهد گسترش آن در سراسر کشور خواهیم بود.
با اجرای کامل این پروژه، شهرها به سمت یک مدیریت مکان‌محور، سریع، هوشمند و شفاف حرکت خواهند کرد همان چیزی که سال‌ها آرزوی همه ما بوده است.